De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is de koepelorganisatie van alle gemeenten in Nederland, inclusief de overzeese gebieden. De vereniging werd op 28 februari 1912 opgericht en fungeert als belangenorganisatie en kennisplatform voor het Nederlandse lokaal bestuur.
De VNG treedt namens gemeenten gezamenlijk op richting het Rijk en andere overheden, en ondersteunt gemeenten bij hun dagelijkse uitvoering. Dit gebeurt onder meer via gezamenlijke inkoop, de ontwikkeling van producten en diensten, en het vaststellen van gezamenlijke standaarden.
Daarnaast ondersteunt de VNG gemeenten in hun rol als eerste overheid, de bestuurslaag die het dichtst bij burgers en bedrijven staat. Het lidmaatschap staat open voor alle Nederlandse gemeenten.