Google hernoemt NotebookLM tot Gemini Notebook en geeft elk notitieblok een eigen beveiligde cloudcomputer die code schrijft en draait, meldt het bedrijf. De populaire researchtool doet daarmee echte data-analyse op je eigen bronnen, in plaats van ze alleen te lezen en samen te vatten.
Voor de Nederlandse kenniswerker die NotebookLM al inzet om onderzoek, contracten of rapporten te doorzoeken, verschuift dit wat de tool kan. Google zegt dat 30 miljoen mensen en ruim 600.000 organisaties hem gebruiken. De upgrade tilt hem van samenvatten naar rekenen: analyses die eerder een aparte spreadsheet of een datascript vergden, draaien nu binnen het notitieblok zelf. Eén kanttekening staat in de kleine lettertjes. De cloudcomputer gaat vandaag alleen live voor betalende AI Ultra- en Workspace-klanten; wie op het gratis niveau zit, krijgt voorlopig de nieuwe naam, niet de nieuwe motor.

Wat de cloudcomputer doet
Elk notitieblok krijgt volgens Google een afgeschermde cloudcomputer die zelf code schrijft en uitvoert voor complexe data-analyse, geworteld in de bronnen die je zelf uploadt. Dat opent nieuwe uitvoerformaten en diepere analyses dan de tekstsamenvattingen waar NotebookLM bekend om werd.
De cijfers die Google meegeeft onderstrepen de sprong: het vernieuwde systeem presteert in meer dan 65 procent van de gevallen beter dan zijn voorganger, oplopend tot 78,2 procent bij geavanceerd webonderzoek. Voor wie de tool gebruikt om bronnen te vergelijken of cijferreeksen uit rapporten te trekken, is dat het verschil tussen een handige samenvatter en een assistent die de analyse echt uitvoert.
Wie het krijgt, en wanneer
De code-functie rolt gefaseerd uit. Vandaag is hij beschikbaar voor Google AI Ultra-abonnees en Workspace-zakenklanten met AI Ultra Access; de komende weken volgen alle Pro-gebruikers op het web. Een datum voor het gratis niveau noemt Google niet.
Gemini Notebook blijft voorlopig een los product, maar je notitieblokken synchroniseren straks over de Gemini-app, de zelfstandige Gemini Notebook en, binnenkort, de AI-modus in Google Zoeken. De tool begon in 2023 als Project Tailwind en groeide sindsdien uit tot een vaste naam onder onderzoekers en adviseurs.
Van lezen naar rekenen
De rebranding is meer dan cosmetica. Google trekt code-uitvoering systematisch door zijn hele Gemini-lijn: eerder deze maand kregen ook de Gemini-agents in de API achtergronduitvoering en een directe koppeling met externe MCP-servers. Voor een tool die miljoenen mensen inzetten om kennis te ontsluiten, betekent de sprong van lezen naar rekenen dat het zwaartepunt verschuift naar wat er met je bronnen gebeurt nadat ze zijn ingelezen. De scheidslijn tussen zoeken in je documenten en analyseren van je documenten verdwijnt, tenminste voor wie ervoor betaalt.
Veelgestelde vragen
Je eigen kennis laten rekenen
Zo'n researchtool op je eigen bronnen bouw ik ook, van meedenken over de opzet tot een self-hosted kennisplatform dat vragen beantwoordt met de bron erbij. Ik begeleid het hele traject, niet alleen het bouwen.
Dit artikel is geproduceerd samen met het Agent Team. Meer over de redactie.
