CXMT start kleinschalige productie van HBM3E-geheugen

CXMT maakt voor het eerst kleine hoeveelheden HBM3E, het snelle geheugen dat naast AI-versnellers zit, en wil de productie in 2027 opschalen, meldt zakenpublicatie The Information op basis van ingewijden. CXMT zelf heeft niets bevestigd.

Een vierde maker van AI-geheugen naast SK hynix, Samsung en Micron klinkt als opluchting voor iedereen die dit najaar servers bestelt, maar zo werkt het voorlopig niet. CXMT verkoopt zijn productie vrijwel volledig in eigen land en staat op de Amerikaanse lijst van Chinese militaire bedrijven, dus dat volume komt niet op de westerse markt terecht. Wat wel deze kant op komt is het omgekeerde effect. Elke wafer die naar HBM verschuift, maakt geen DDR5 meer. En DDR5 is precies het geheugen waar de prijs van je laptops, werkstations en servers aan hangt.

Wat er precies gemeld is

Het bericht verscheen op 31 augustus en werd binnen enkele uren door de financiele vakpers overgenomen. De kern is smal en concreet: CXMT maakt HBM3E in kleine aantallen, wil de productie volgend jaar opschalen en mikt op bredere commerciele beschikbaarheid in 2027. Binnenlandse chipontwerpers zijn al aan het testen. Alibaba's T-Head en Cambricon draaien het geheugen door hun validatie en zouden het vanaf 2027 in producten kunnen gebruiken.

Twee dingen horen er meteen bij. HBM3E is een generatie achter, want SK hynix, Samsung en Micron zijn inmiddels bezig met massaproductie van HBM4. En CXMT loopt technisch drie tot vijf jaar achter en worstelt met lage opbrengsten. Bij zijn beursgang in Shanghai haalde het bedrijf 8,6 miljard dollar op, maar in de prospectus was daarvan niets voor HBM bestemd.

De bewijslast is op een punt dun. Dit is een scoop op anonieme bronnen, en het verschil tussen samples rondsturen en echt produceren is hier het hele verhaal. Zolang CXMT of een van zijn testklanten het niet bevestigt, blijft kleinschalige productie een claim van ingewijden en geen vastgesteld feit.

De opbrengst is het echte obstakel

Waarom kleinschalig voorlopig kleinschalig blijft, laat het rekenwerk van marktonderzoeker SemiAnalysis zien. Dat schatte in juni de totale opbrengst van CXMT's HBM3-stapels op ongeveer 25 procent, met zo'n 35 procent aan de voorkant van het proces en 70 procent bij het stapelen en verpakken. Voor volwassen geheugenprocessen geldt 85 tot 90 procent als normaal. Van elke vier stapels die CXMT begint, komt er dus grofweg een werkend uit.

De capaciteit is navenant bescheiden. SemiAnalysis rekent voor CXMT met ongeveer 5.000 wafers per maand voor HBM in 2025, zo'n 30.000 in 2026 en 55.000 in 2027, om pas in 2028 rond de 100.000 uit te komen. Dat laatste zou goed zijn voor ongeveer 12 procent van het wereldwijde HBM-aanbod. In gewoon DRAM ziet het bureau het aandeel van CXMT in de wereldwijde bitleveringen stijgen van 9 procent in 2025 naar 12 procent in 2027.

Waarom dit je DDR5-rekening raakt

Die HBM-wafers komen ergens vandaan. CXMT mikt eind dit jaar op ongeveer 350.000 wafers per maand in totaal, dus de sprong van 5.000 naar 55.000 HBM-wafers is een verschuiving binnen dezelfde fabrieken. HBM levert per wafer veel minder bruikbare gigabytes op dan gewoon DRAM, doordat er meerdere lagen op elkaar gaan en bij een opbrengst rond de 25 procent het grootste deel alsnog sneuvelt. Wie capaciteit naar HBM verplaatst, haalt per saldo meer bits uit de markt dan hij aan AI-geheugen toevoegt.

Dat mechanisme zit al in de prijzen die je nu betaalt. In zijn eigen halfjaarbericht schreef CXMT dat het wereldwijde DRAM-aanbod krap bleef en de prijzen bleven stijgen, bij een omzetsprong van 874 procent en 77,6 miljard yuan winst, en het houdt rekening met aanhoudende krapte. Aan de andere kant van de markt hebben Micron, Samsung en SK hynix hun geheugenprijzen in meerjarencontracten met bodem- en plafondafspraken tot 2030 vastgelegd. Een producent die nu wafers naar HBM verplaatst, maakt die krapte in het gewone geheugen niet kleiner.

De muur om AI-geheugen krijgt een barst

Tot nu toe was het argument tegen Chinees AI-geheugen simpel: CXMT stuurde samples rond en had de stapeltechniek niet onder controle. Klopt het bericht, dan verschuift dat argument van 'kan het niet' naar 'kan het nog niet goed genoeg'. Dat is een verschil in tijd, niet in richting. De drie westerse makers merken er dit jaar niets van in hun orderboek, maar de periode waarin hun prijsmacht vanzelfsprekend is, wordt er korter door.

De politieke muur eromheen ligt intussen bij de rechter. CXMT eist schrapping van de Amerikaanse lijst van Chinese militaire bedrijven, de aanwijzing die zijn chips buiten westerse inkoop houdt. Zolang die aanwijzing staat, is de vierde geheugenmaker ter wereld voor een Nederlandse inkoper geen extra leverancier, maar een extra gegadigde voor dezelfde waferruimte.