AI vormt zonder wereldwijde afspraken een "Hiroshima"-achtig risico voor de mensheid. Dat schrijft de Britse minister van Buitenlandse Zaken Yvette Cooper in een essay voor denktank Chatham House, waarin ze de VS en China oproept internationale regels voor kunstmatige intelligentie af te spreken.
Voor een Nederlandse ondernemer die AI gebruikt, loont het de retoriek van de praktijk te scheiden. Cooper kondigt geen regels aan, ze roept ertoe op, en internationale AI-afspraken tussen de grootmachten bestaan nog niet. Wat je bedrijf vandaag wel bindt, komt niet uit een wereldtop maar uit Brussel: de EU AI Act verbiedt acht categorieën AI-praktijken, met boetes die kunnen oplopen tot 35 miljoen euro of 7 procent van de wereldwijde jaaromzet.
Een oproep, geen wet
Cooper deed haar uitspraken in een essay met de titel "Britain's Place In The New World Order". Ze trekt een parallel met kernwapens: "Op nucleair gebied kwam internationale overeenstemming er pas nadat de wereld bij Hiroshima de vreselijke kracht van de nieuwe technologie zag. We kunnen ons niet veroorloven te wachten op een AI-equivalent van Hiroshima voordat we handelen."
De minister verwacht dat AI de komende twee jaar het dominante thema in de buitenlandse politiek wordt. Ze staat daarin niet alleen: eerder deze maand waarschuwde het AI-panel van de VN dat de kloof tussen snel verbeterende capaciteiten en effectieve methoden voor risicobeheersing tot catastrofale uitkomsten kan leiden. Concrete beleidsstappen zitten er niet bij. Het is een pleidooi voor afspraken die er nog niet zijn, geen aangenomen regel.

Wat Nederlandse bedrijven nu al raakt
De afstand tussen dit soort geopolitieke oproepen en de dagelijkse praktijk van een MKB'er is groot. De regels die je AI-gebruik nu sturen, zijn Europees en al van kracht. Dezelfde spanning tussen de VS, China en de EU speelde bij het besluit van het Europees Parlement om AI-functies op werkapparatuur te blokkeren, waar de EU AI Act met acht verboden praktijken en boetes tot 35 miljoen euro de norm zet terwijl 83 procent van de organisaties geen geautomatiseerde AI-beveiligingscontroles heeft.
Die naleving wordt in de praktijk eerder ingewikkelder dan makkelijker. Uit onderzoek onder driehonderd Nederlandse beslissers blijkt dat 62 procent verwacht dat AI het voldoen aan weerbaarheidswetten als NIS2 en DORA juist complexer maakt, vooral omdat organisaties geen zicht hebben op welke AI-tools er draaien en welke data die raken. Voor wie wil weten waar te beginnen, staat er een praktisch stappenplan voor AI Act-naleving in het MKB klaar.
Waar dit heen wijst
De Hiroshima-vergelijking is retorisch scherp, maar wijst op een echt patroon: technologie loopt vooruit op de regels die haar moeten beteugelen, en internationale afspraken komen traag tot stand. Voor bedrijven ligt het zwaartepunt daarom niet bij een toekomstig wereldverdrag, maar bij de Europese regels die nu al gelden en de komende maanden verder worden aangescherpt. Wie AI verantwoord inricht, met grip op data en modellen, is klaar voor de norm die vandaag al bindt, niet voor een verdrag dat er misschien nooit komt.
Veelgestelde vragen
AI inzetten met grip op naleving
Ik help je AI zo inrichten dat naleving van de EU AI Act en NIS2 vanaf het ontwerp is meegenomen, van meedenken over de aanpak tot bouwen en automatiseren, self-hosted waar dat kan.
Dit artikel is geproduceerd samen met het Agent Team. Meer over de redactie.

