Microsoft-datacenter Middenmeer verbruikt 1 procent van alle Nederlandse stroom

Het oudste hyperscale-datacenter van Microsoft in Nederland, een rij geschakelde loodsen langs de A7 in Middenmeer, verbruikte in 2025 in zijn eentje ruim 1 procent van alle Nederlandse stroom. Dat blijkt uit cijfers die de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) vorige week publiceerde.

Voor bedrijven die zelf op een zwaardere stroomaansluiting wachten is dat geen abstract cijfer. Deze hallen vechten om dezelfde schaarse netcapaciteit als een ondernemer die wil uitbreiden, laadpalen wil plaatsen of een serverruimte wil bijbouwen. Bij landelijk netbeheerder TenneT stond eind 2025 al 38 gigawatt aan afnameverzoeken op de wachtlijst, en in delen van het land is voorlopig geen ruimte meer.

Wat de cijfers laten zien

De loodsen in Middenmeer verbruikten in 2025 1,17 terawattuur, op een totaal van 116 terawattuur voor heel Nederland. De RVO publiceerde die gegevens om te voldoen aan de Europese energie-efficientierichtlijn (EED), die sinds 2024 datacenter-eigenaren dwingt hun energie- en waterverbruik openbaar te maken. Bijna alle stroom, ongeveer 99,9 procent, kwam uit hernieuwbare bronnen.

Microsoft is daarmee de eerste grote Amerikaanse partij die inzage geeft in het stroomverbruik van zijn Nederlandse datahallen. "De norm was: we houden alles geheim. Dat hebben wij nu doorbroken", zegt een woordvoerder.

Google houdt zijn cijfers geheim

Waar Microsoft opening van zaken geeft, blijft Google zwijgen over zijn verbruik in Nederland. Het zou om bedrijfsgevoelige informatie gaan. Volgens datacenterexpert Hendrik Rood van adviesbureau Stratix ligt het Google-verbruik hier zelfs hoger: de hyperscale van de zoekgigant in de Eemshaven heeft bijna het dubbele vloeroppervlak van de Microsoft-loodsen in Middenmeer. Ook uitbaters als Equinix en EdgeConneX, die in hoog tempo bouwen rond Amsterdam, maken hun cijfers niet openbaar.

Dat gebrek aan transparantie maakt het lastig te beoordelen hoe de schaarse netcapaciteit wordt verdeeld, precies op het moment dat die verdeling steeds meer wringt.

Het net loopt vol

Datacenters namen eind 2024 al 4,6 procent van het totale Nederlandse stroomverbruik voor hun rekening, becijferde het CBS. De netbeheerders verwachten dat dit doorgroeit naar zo'n 15 procent in 2030. Die druk leidt tot rechtszaken en protesten: TenneT moest onlangs een eerdere toezegging voor een nieuw datacenter bij Vijfhuizen intrekken omdat er simpelweg geen ruimte op het net was.

Vanaf deze zomer geldt een nieuw toewijzingskader waarin netbeheerders maatschappelijke belangen mogen meewegen bij het verdelen van capaciteit. Voor de meeste bedrijven verandert dat weinig: wie niet onder veiligheid, zorg of basisbehoeften valt, sluit achteraan aan. Diezelfde AI-bouwgolf deed Microsofts wereldwijde CO2-uitstoot vorig jaar met een kwart stijgen tot 20 miljoen ton.

De strijd verschuift naar transparantie

Microsofts openheid verlegt de strijd om het stroomnet naar een nieuw terrein. Zolang de grootste verbruikers hun cijfers geheim mogen houden, blijft onduidelijk wie de schaarse ruimte opsnoept, terwijl de rekening in de vorm van langere wachttijden terechtkomt bij iedereen die na hen aanklopt. De fysieke stroomaansluiting is de flessenhals onder digitale groei geworden, en dat ene procent laat zien hoe zwaar een enkele speler daarop kan drukken.