Senatoren willen drie chipvoorstellen in de NDAA

De drie Amerikaanse chipvoorstellen krijgen na berichtgeving over een mogelijke inlichtingenoperatie rond Jensen Huang nieuwe steun van senatoren voor opname in de defensiewet van 2027, meldt CNBC.

Voor Nederlandse chiptoeleveranciers en AI-clouds kan de uitkomst op termijn raken aan exportvergunningen, onderhoud en toegang tot rekenkracht op afstand. Deze voorstellen veranderen vandaag geen bestaande regels: de Senaatsamendementen zijn nog niet aangenomen en de Huisversie ligt bij de Senaat.

Drie voorstellen pakken andere schakels

Op 10 november riep Senaatsleider Chuck Schumer zijn Republikeinse collega’s op drie maatregelen aan te nemen. Zijn oproep noemt AI OVERWATCH, MATCH en Chip Security expliciet, blijkt uit zijn toespraak op de Senaatsvloer. The Hill meldde op 11 november dat de drie bepalingen al in een pakket Senaatsamendementen voor de jaarlijkse Amerikaanse defensiewet (NDAA) stonden. Die tekst moet nog door het Congres.

De AI OVERWATCH Act wil vergunningen verplicht stellen voor bepaalde geavanceerde AI-chips die naar entiteiten in landen als China gaan. De ingediende Senaatswijziging S.Amdt.6575 heeft 0 geregistreerde acties en verbiedt algemene vergunningen, met controle op eindgebruik en toegang op afstand. Voor sommige aanvragen moet het ministerie van Handel de relevante commissies minstens 15 dagen vooraf informeren. Het moet daarbij onder meer bevestigen dat Amerikaanse klanten voldoende aanbod houden en dat de chip niet naar een andere bestemming wordt omgeleid. Senator Jim Banks’ kantoor zegt dat het voorstel de beperking op de meest geavanceerde chips met 18 maanden zou verlengen.

De Chip Security Act gaat over locatie en gebruik van geëxporteerde chips. De ingediende wijziging S.Amdt.6105 heeft 0 geregistreerde acties en vraagt beveiligingsmaatregelen te onderzoeken, waaronder locatieverificatie via een vertrouwde server. De tekst sluit kill switches, geofencing en hardwareaanpassingen voor locatiecontrole uit. Er komt dus geen afstandsuitschakelaar in het voorstel.

De MATCH Act richt zich op chipmaakmachines. De ingediende wijziging S.Amdt.6585 heeft 0 geregistreerde acties en wil export- en serviceregels afstemmen met landen die zulke machines maken. Als een bondgenoot na diplomatiek overleg geen vergelijkbare regels invoert, kan de VS onder voorwaarden controles uitbreiden naar apparatuur uit dat land.

De Nederlandse link is voorwaardelijk

De MATCH-tekst noemt Nederland of ASML niet. Hij definieert een bondgenoot als een land dat apparatuur maakt die onder de wet valt. Washington kan controles alleen uitbreiden als overleg geen gelijke regels oplevert en uitstel de nationale veiligheid schaadt. De ministeries moeten binnen 150 dagen na inwerkingtreding bij het Congres vastleggen of aan die voorwaarden is voldaan. Welke apparatuur onder de definitie valt en welke stappen Nederland zet, bepaalt de mogelijke reikwijdte.

De House Foreign Affairs Committee had H.R.8170 op 22 april met 36 tegen 8 als amendement gerapporteerd. De House-tekst noemt DUV-immersielithografiemachines expliciet en rekent reparatie, software-updates, training en onderhoud op afstand tot serviceregels. Die House-route kon daardoor levering en onderhoud van ASML’s DUV-machines in China raken. Bits&Chips beschrijft een mogelijke omzetblootstelling voor ASML, maar de huidige Senaatstekst maakt die uitkomst niet automatisch.

Nederland hanteert al vergunningen voor bepaalde geavanceerde chipmachines. Per 1 april 2025 breidde de overheid de plicht uit naar een beperkt aantal meet- en inspectietechnologieën. De vergunning geldt voor export van die apparatuur buiten de EU en is geen exportverbod. Een Amerikaanse regel zou daar een extra route naast zetten, niet de Nederlandse vergunning vervangen.

Voor AI-clouds draait de mogelijke verbinding om toegang op afstand. AI OVERWATCH vraagt om controle op onbevoegde gebruikers. Nvidia had eerder sommige cloudklanten gevraagd hun Chinese klantenbestand te verkleinen. Dat verzoek was geen algemene exportregel.

De NDAA staat nog niet vast

De drie voorstellen zijn niet aangenomen. Congress.gov registreert S.4784, de Senaatsversie van de NDAA, nog als ingediend. Een procedurele stemming om het voorstel in behandeling te nemen haalde op 14 juli geen meerderheid, met 50 tegen en 46 voor; op 27 juli volgde een nieuwe motie. De statuspagina laat geen passage door de Senaat zien.

Het Huis nam de aparte NDAA-versie H.R.8800 op 22 juli aan met 216 tegen 212. De Senaat ontving die op 14 september; de statuspagina vermeldt nog geen Senaatspassage. Zonder aangenomen eindtekst blijven de drie maatregelen voorstellen.

De voorstellen dateren van vóór de Huang-berichtgeving

De Chip Security-wijziging werd op 24 juni ingediend; AI OVERWATCH en MATCH volgden op 13 juli. Dat was maanden voor de berichtgeving over Huang. Nieuw is de oproep om ze in de defensiewet te krijgen. Nvidia’s bestuur opende een onafhankelijk onderzoek naar berichten over een buitenlandse inlichtingenoperatie en zegt geen reden te zien dat bedrijfsgeheimen of nationale veiligheid zijn geraakt. De verklaring bevestigt het onderzoek, maar stelt geen blootstelling van gegevens vast.

Nvidia kondigde het onafhankelijke bestuursonderzoek op 8 november aan en meldde geen verandering in klanttoegang of leveringen. De Senaatsdruk verandert dat operationele beeld niet. Voor Nederlandse bedrijven telt straks de tekst waarover beide kamers stemmen, daarna pas de aangenomen regels.