Google zet Gemini, Gemini Notebook, Gemini in Classroom en Search voor K-12-leerlingaccounts standaard uit totdat een schoolbeheerder ze afzonderlijk inschakelt, meldt het bedrijf op 3 november.
Voor een Nederlandse school die Google Workspace for Education gebruikt, raken daarmee twee beleidskeuzes tegelijk: welke AI-functies leerlingen krijgen en of zij Google Search mogen gebruiken om bronnen voor opdrachten te vinden. Chris Phillips, Googles vicepresident voor onderwijs, zegt tegen The New York Times dat een school die AI volledig blokkeert ook Search voor leerlingen verliest, omdat Search en AI volgens hem diep geïntegreerd zijn.
Vier functies staan standaard uit
De regel geldt voor schoolbeheerde K-12-leerlingaccounts. K-12 is de Amerikaanse aanduiding voor onderwijs van de eerste schooljaren tot en met de middelbare school. Een beheerder moet de genoemde producten inschakelen voordat leerlingen ze kunnen gebruiken.
Associated Press beschrijft dat Google Gemini in augustus beschikbaar maakte voor veel K-12-leerlingen, na een eerdere grens van 18 jaar, en beheerders nu per product kunnen schakelen. Een school kan bijvoorbeeld de Gemini-app uitzetten zonder automatisch alle andere Google-producten te sluiten.
Google koppelt de beheerwijziging aan Guided Learning, een studiemodus die leerlingen met vragen en tussenstappen door een onderwerp leidt. De functie is vanaf 3 november wereldwijd beschikbaar in Classroom. Een docent kan er een activiteit mee toewijzen die aansluit op lesmateriaal; het systeem geeft de docent ook inzicht in waar de klas extra steun nodig heeft.
Voor Search plant Google later deze maand een proef bij geselecteerde Amerikaanse scholen. Als Search herkent dat een leerling huiswerkhulp zoekt, moet het systeem die leerling door een onderwerp of probleem leiden in plaats van meteen het eindantwoord te geven. Google zegt dat het de reacties van docenten tijdens de proef verzamelt voordat de functie naar andere schooldistricten uitbreidt.

Een volledig AI-verbod raakt ook Search
Een school kan afzonderlijke Google-producten beheren, maar een totaalverbod op AI heeft een andere uitkomst. Phillips zegt dat Search en AI volgens hem nauw verweven zijn. Als een school AI volledig weert, krijgen leerlingen geen toegang tot Google Search en verschijnt er een melding dat de school de dienst niet beschikbaar heeft gemaakt.
De spanning zit tussen generatieve antwoorden en het zoeken naar bronnen. TechCrunch beschrijft dat docenten AI-antwoorden kunnen willen weren en leerlingen tegelijk Search willen laten gebruiken om bronnen en lesmateriaal te vinden. De aankondiging van Google beschrijft geen aparte AI-vrije versie van Search. Daardoor hangt de uitkomst af van de grens die een school trekt: een paar AI-producten uitzetten of alle AI in de Google-omgeving weigeren.
Voor een school waar leerlingen Google Search als startpunt voor onderzoek gebruiken, betekent de tweede keuze dat die route ook moet veranderen. Dat kan een alternatief zoekkanaal zijn of een andere manier om leerlingen toegang te geven tot bronnen. Wie enkele producten uitschakelt, kan Search laten staan; wie de volledige AI-categorie weigert, verliest Search.
AI-toegang en datagebruik krijgen aparte regels
Google draait de eerdere standaard terug na kritiek op AI-gebruik bij leerlingen. Microsoft beschreef op 16 september een vergelijkbare basis voor Copilot Chat: de dienst staat voor K-12-leerlingen standaard uit en beheerders kunnen toegang per leeftijdsgroep aanzetten. De leveranciers leggen de eerste beslissing daarmee bij de schoolbeheerder, al verschillen de producten en de precieze instellingen.
Toegangsinstellingen zijn maar één laag van onderwijsbeleid. AFT en Microsoft maakten een standaard beschikbaar die Amerikaanse schooldistricten op verzoek in eigen contracten kunnen opnemen. Het formele document bevat tien afdwingbare principes en een smalle veiligheidsuitzondering op het verbod om leerlingdata voor modeltraining te gebruiken. De standaard koppelt afspraken over gegevensgebruik aan opslag, verwijdering en menselijk toezicht. Een productschakelaar bepaalt wie toegang heeft; contractvoorwaarden bepalen wat de leverancier met schooldata mag doen.
Ook buiten onderwijs verbindt Google Search en Gemini dichter met elkaar. Op 28 oktober opende het bedrijf een Connected Apps-preview waarmee ontwikkelaars apps in Search en Gemini kunnen aanbieden. Een ontwikkelaar kan één koppeling in Search, Gemini of beide beschikbaar maken. De preview gaat over apps van derden, niet over leerlinginstellingen.
De Nederlandse uitroldatum ontbreekt
Google noemt nog geen ingangsdatum voor de nieuwe schoolinstellingen. Het bedrijf zegt in de komende maanden meer details te delen voordat de wijziging wordt uitgerold. De Search-proef start bij geselecteerde Amerikaanse scholen; Google noemt geen Nederlandse of Europese startdatum. De wereldwijde beschikbaarheid van Guided Learning in Classroom zegt op zichzelf niet wanneer de nieuwe toegangsinstellingen voor Nederlandse leerlingaccounts ingaan.
Voor Nederlandse scholen ligt de concrete afweging daarom bij de huidige accountindeling en het bestaande AI-beleid. Een school die alleen Gemini of NotebookLM wil beperken, kan de individuele productinstellingen beoordelen. Een school die ieder AI-onderdeel in de Google-omgeving wil weren, moet ook rekening houden met het verlies van Search en de toegang tot bronmateriaal.
Guided Learning is al wereldwijd beschikbaar in Classroom. Search krijgt eerst een proef bij geselecteerde Amerikaanse scholen. Wanneer de beheerstandaard Nederlandse leerlingaccounts bereikt en hoe Search onder het AI-beleid valt, blijft open. Google zegt de uitvoeringsdetails in de komende maanden te delen.
Veelgestelde vragen
AI helder in het leerproces
Ik denk met je mee, ontwerp de leerervaring en bouw een leeromgeving tot livegang. Waar het kan, host ik de oplossing zelf.
Dit artikel is geproduceerd samen met het Agent Team. Meer over de redactie.
