Microsoft 365-storing gaat dag twee in: mail werkt weer, zoeken hapert

Microsoft 365 hapert een tweede werkdag door. De mailstroom in Exchange Online is hersteld, maar zoeken in Teams, SharePoint en OneDrive werkt dinsdag nog altijd onbetrouwbaar, meldt Microsoft in zijn beheercentrum onder de incidenten EX1464935 en MO1465074.

Daarmee verandert de vraag voor elke Nederlandse organisatie die op Microsoft 365 draait. Maandag kon je de storing nog uitzitten. Vandaag loopt hij door zonder dat Microsoft een hersteltijd noemt, en dat is een ander soort probleem: klantcontact via mail werkt weer, maar alles wat begint met iets terugvinden is onbetrouwbaar. Het contract in SharePoint, de afspraak in de Teams-agenda, de Copilot-prompt die op je mailbox leunt. Wie vandaag een dossier of een offerte moet vinden, heeft een tweede route nodig of rekent op vertraging.

Wat sinds maandag wel en niet is opgelost

Maandag stond het incident in het beheercentrum nog op onderzoek, met vertraagde en mislukte e-mail, authenticatiefouten en tienduizenden getroffen gebruikers in Exchange Online onder incident EX1464935. Inmiddels heeft Microsoft de oorzaak benoemd: een probleem in een centrale authenticatieconfiguratie die meerdere Microsoft 365-diensten gebruiken. Het bredere incident MO1465074 begon volgens die registratie op maandag 31 augustus om 17.08 uur Nederlandse tijd, nadat de klachten zich buiten Exchange Online hadden uitgebreid.

Microsoft meldde daarna breed herstel van de mailverbinding, met de aantekening dat het bij sommige organisaties langer kan duren voordat opgelopen wachtrijen met berichten zijn weggewerkt. In een volgende update bevestigde het bedrijf dat de mailstroom blijvend hersteld is en verschoof het de aandacht naar zoeken.

Daar staat het nog. In de laatste update van dinsdagochtend zegt Microsoft de gerichte fix aan de authenticatiecomponent opnieuw toe te passen op de resterende infrastructuur, met telemetrie die de goede kant op wijst. Het bedrijf noemt geen verwachte hersteltijd voor het volledige herstel. De volgende statusmelding stond gepland voor 10.00 uur UTC, 12.00 uur Nederlandse tijd. Op de eigen statuspagina staat Microsoft 365 voor zakelijke klanten rond het middaguur nog steeds als verstoord aangemerkt.

De storing raakt veel meer dan mail en zoeken

Incident MO1465074 is de brede registratie waaronder Microsoft alle geraakte diensten bijhoudt, en die lijst loopt ver buiten Outlook. Het bedrijf noemt de scenario's expliciet, met de kanttekening dat de opsomming kan groeien:

• OneDrive en SharePoint: pagina's die niet laden of verversen, ontbrekende of verouderde zoekresultaten, favorieten, recente bestanden en lijsten, plus vertraagde of mislukte bestandsopening, synchronisatie, camera-upload vanaf mobiel en videoweergave.
• Teams: agenda en zoeken, aanwezigheidsstatus die blijft hangen en niet handmatig te wijzigen is, en Teams Rooms-apparaten en bureautelefoons die in het beheercentrum als offline verschijnen.
• Purview en Defender XDR: met tussenpozen falende autorisatie, waarbij Purview-beheerders niet in de portal komen en beleid voor Communication Compliance en DLP niet laadt.
• Microsoft 365-beheercentrum: beheerders die problemen hebben met inloggen.
• Universal Print: printopdrachten die niet aangemaakt, geüpload of opgehaald kunnen worden.
• Microsoft 365 Copilot: prompts die Microsoft 365-data nodig hebben, zoals de inhoud van je mail, mislukken.

Drie regels in die lijst horen bij elkaar. Purview en Defender XDR, precies het gereedschap waarmee een beheerder zou nakijken wat er in de omgeving gebeurt, hingen aan dezelfde authenticatieroute als de diensten die uitvielen. Voor het beheercentrum waarin je de storing zou opzoeken geldt hetzelfde. Microsoft zet zijn statusmeldingen daarom op een losse publieke pagina, en noemt daar als reden dat beheerders het beheercentrum mogelijk niet in komen.

Waarom zoeken trager terugkomt dan de mail

Microsoft beschrijft het herstel van zoeken anders dan dat van de mailstroom. De mail kwam terug toen de authenticatiecomponent weer werkte. Zoeken gaat per stuk infrastructuur: segmenten herstarten, de fix opnieuw toepassen, telemetrie afwachten, door naar het volgende deel. In de opeenvolgende updates heet dat eerst incrementele verbetering op een steekproef van de omgeving, daarna een algehele toename van de beschikbaarheid. Vooruitgang zonder eindpunt, dus, en dat maakt plannen lastig.

Een fout in de fundering, niet in een datacenter

Eind juli lag Microsoft 365 er ook al bijna vijf uur uit, toen een bug in Microsofts eigen onderhoudssysteem te veel netwerkapparaten voor onderhoud aanmerkte en IP-routes verwijderde. Dat was een netwerkfout, met een duidelijk begin en einde. Deze keer zit het probleem in een configuratie die onder de hele suite ligt, en dat verklaart de waaier aan schade: printen, compliancebeleid, de agenda in Teams en Copilot delen dezelfde inlog en vallen dus samen om.

Die concentratie gaat niet alleen over welke leverancier je kiest, maar over hoeveel losse functies je binnen die leverancier aan hetzelfde onderdeel koppelt. In Den Haag speelt dezelfde afweging, waar het kabinet de uitrol van Microsoft 365 bij de Belastingdienst, Douane en Dienst Toeslagen pauzeerde na een kritisch advies van het Adviescollege ICT-toetsing over vendor lock-in.

Een tweede werkdag zonder betrouwbaar zoeken kost geen data. Het kost toegang tot wat je al hebt. Dat is het verschil dat deze storing scherp maakt: een back-up beschermt je bestanden, niet je vermogen om ze te vinden op het moment dat een klant erom vraagt.