ECB lanceert Pontes voor getokeniseerde activa

Pontes maakt vandaag voor gereguleerde financiële instellingen de afwikkeling van getokeniseerde activa in centralebankgeld mogelijk en koppelt markt-DLT aan TARGET Services, meldt de Europese Centrale Bank. Het gaat om wholesale-transacties tussen financiële instellingen en marktinfrastructuren.

Voor een Nederlandse bank of fintech die obligaties, fondsen of andere financiële activa tokeniseert, verandert daarmee de cashlaag van de transactie: centralebankgeld komt naast stablecoins en getokeniseerde commerciële bankdeposito's te staan als settlementmiddel. De eerste toegang is niet algemeen beschikbaar. Pontes richt zich op partijen met toegang tot T2 en op toegelaten marktinfrastructuren, waardoor er voor de meeste niet-financiële bedrijven vandaag niets verandert aan hun betaalproces.

Wat Pontes toevoegt

De ECB bouwt met Pontes een brug tussen private DLT-platforms waarop financiële activa worden uitgegeven, verhandeld of bewaard, en de publieke betaalinfrastructuur van het Eurosysteem. Het platform ondersteunt twee routes: afwikkeling met cash tokens op de Eurosystem-DLT of rechtstreekse afwikkeling in T2, het realtime-brutosysteem van het Eurosysteem. De cashleg krijgt daarmee finaliteit in centralebankgeld.

De interoperabiliteit tussen markt-DLT en TARGET Services moet ook delivery-versus-payment mogelijk maken: het token gaat pas over als de betaling gelijktijdig is afgerond. De ECB gebruikt daarvoor het Hash-Link-protocol. De eerste technische versie bestaat uit een T2-interface, de Eurosystem-DLT en een Extended Interoperability Interface, die de verbinding tussen de verschillende netwerken verzorgt.

Wie in de eerste fase kan aansluiten

De toelating draait om gereguleerde toegang, toezicht en infrastructuur. De ECB noemt voor de eerste lancering de volgende groepen:

• Marktdeelnemers: elke entiteit met toegang tot T2, binnen de voorwaarden van de TARGET-richtlijn.
• DLT-operators: centrale effectenbewaarinstellingen onder de CSD-verordening, operators van een DLT-settlement- of DLT-handels- en settlementsysteem onder het DLT Pilot Regime, EU- of EER-betaalsysteemoperators onder toezicht en centrale tegenpartijen onder EMIR.
• Vergunninghoudende instellingen: kredietinstellingen, beleggingsondernemingen, marktoperators en andere financiële instellingen met een vergunning onder CRD, MiFID II of relevante nationale kaders, mits zij onder passend toezicht staan of door de nationale centrale bank individueel zijn beoordeeld.

De eerste groep die al is aangesloten bestaat uit ABANCA, BayernLB, Caisse des Dépôts et Consignations, Cecabank, Deutsche Bank, Deka Bank, DZ Bank, de Europese Investeringsbank, KfW, Memo Bank, NRW.BANK, Santander en Société Générale. De Deutsche Bundesbank doet mee als marktdeelnemer. Aan de infrastructuurkant noemt de ECB Axiology, Cashlink, Clearstream en SWIAT als DLT-operators.

De institutionele laag wordt onderdeel van de techniek

Voor een fintech zonder T2-toegang of passende vergunning is rechtstreekse aansluiting dus niet vanzelfsprekend. De integratievraag verschuift van alleen een tokencontract of wallet naar onboarding, toezicht, de verbinding met een settlementrail en de keuze van een gereguleerde partner. Dat is de institutionele laag die veel blockchainproeven tot nu toe buiten beeld lieten.

Pontes is geen consumenten-betaalproduct. Het staat naast de retailpilot waarin de ECB 36 betaaldienstverleners koos en richt zich op wholesale-afwikkeling tussen financiële instellingen. De ECB koppelt de infrastructuur direct aan eigen gebruik: ze bereidt een kleine investering in getokeniseerde effecten voor, aanvankelijk euro-obligaties van eurolanden, regionale overheden, agentschappen en Europese supranationale instellingen. De aankopen worden via Pontes in centralebankgeld afgewikkeld, maar het Executive Board moet de timing en operationele details nog vaststellen, zo meldt de ECB over haar eigen tokenized-securities-investeringen.

De eerste lancering biedt een beperkte kern van diensten. Verbeterde functies en langere openingstijden volgen stap voor stap; volledige implementatie staat voor 2028 gepland. De ECB zegt dat extra deelnemers de komende maanden aansluiten.

Pontes voegt daarmee geen nieuwe marktlaag boven op tokenisatie toe, maar een publiek anker eronder. De Europese keuze is niet om alle activa op één ledger te zetten, maar om verschillende ledgers met centralebankgeld te verbinden. Voor organisaties die in deze markt bouwen, wordt toegang tot de settlementlaag daardoor net zo bepalend als het token zelf.