Alisina NawabiJe gebruikt waarschijnlijk dagelijks een stukje Microsoft: Teams, Outlook, een Azure-server of Copilot in Office. Onder de motorkap van veel van die AI-functies draait een model van OpenAI. En precies datzelfde model verkoopt Microsoft ook aan de grootste techbedrijven van China, terwijl de Verenigde Staten juist proberen om Chinese toegang tot Amerikaanse AI af te knijpen. Bloomberg bracht dat naar buiten, en het zegt meer over jouw leveranciersrisico dan je op het eerste gezicht zou denken.
Wat Microsoft in China verkoopt
Microsoft heeft via zijn Azure-cloud een fors verdienmodel opgebouwd rond het doorverkopen van AI-modellen aan Chinese bedrijven, grotendeels modellen van OpenAI. Azure’s AI-omzet in China verdrievoudigde in het boekjaar tot juni 2025, na een jaar eerder al een groei van rond de 400 procent. China is goed voor ongeveer 1,5 procent van Microsofts totale omzet over 2024, maar de groei zit juist in die AI-hoek.
De klantenlijst is veelzeggend: ByteDance (het moederbedrijf van TikTok), Ant Group, Meituan en Tencent. ByteDance is al jaren Microsofts grootste AI-klant en zou meer dan 1 miljard dollar per jaar uitgeven aan Microsofts AI- en clouddiensten, vrijwel volledig op OpenAI-modellen. Voormalig Chief Commercial Officer Judson Althoff noemde de Chinese AI-groei zelf in een interne verkooppresentatie.
Waarom dit opvalt
Het opvallende is wie hier níét meedoet. OpenAI en Anthropic verkopen hun modellen niet rechtstreeks aan Chinese bedrijven. Microsoft, tegelijk de grootste investeerder in OpenAI, doet dat als tussenlaag dus wél, via Azure. Zowel Microsoft als OpenAI wilden niet reageren.
Microsoft bouwt er waarborgen omheen: het verkoopt naar eigen zeggen alleen aan gevestigde bedrijven, gebruikt geautomatiseerde monitoring en laat Chinese klanten de modellen benaderen via datacenters buiten China in plaats van ze lokaal te hosten. Toch wijzen OpenAI en Anthropic op het risico van modeldistillatie: het trainen van een goedkoper model op de uitvoer van een duur westers model. Dat vereist geen toegang tot de gewichten van een model, alleen API-aanroepen. De drie bedrijven richtten in 2023 samen het Frontier Model Forum op om precies dat tegen te gaan.
Ondertussen draait Microsoft het ook andersom: het bedrijf overweegt het Chinese DeepSeek V4 als goedkoper alternatief voor Claude in Copilot Cowork. De modellaag onder je Microsoft-tools is dus geen vaste constante, maar een commerciële keuze die alle kanten op beweegt.
Wat betekent dit voor jouw bedrijf
Voor een Nederlands bedrijf dat op Azure of Microsoft 365 draait, is dit geen direct datalek-verhaal: jouw data zit niet ineens in China. Het is een leveranciersverhaal. Het laat zien dat de modellaag onder je dagelijkse tools een geopolitiek geladen toeleveringsketen is, die Microsoft naar eigen commerciële logica invult, niet naar die van jou.
Dat is precies het risico dat Satya Nadella bedrijven opriep een eigen AI-stack te bouwen en niet te leunen op een handvol modellen. En het is geen theorie: een Amerikaanse exportcontrole dwong Anthropic om Claude Fable 5 en Mythos 5 wereldwijd offline te halen, waardoor bedrijven van de ene op de andere dag zonder hun model zaten. Welk model morgen onder jouw Copilot of Azure-functie draait, en of het er dan nog is, bepaalt grotendeels iemand anders.
De nuchtere les is niet dat je Microsoft moet mijden. Het is dat je moet weten waar je afhankelijk van bent. Digitale soevereiniteit is in de kern risicobeheer, geen politiek statement: weet welke modellen onder je processen draaien, zorg dat je kunt overstappen, en bouw waar het kan een leverancier-onafhankelijke AI-stack waarin je het model kunt wisselen zonder je hele werkwijze om te gooien. Wie dat geregeld heeft, leest een bericht als dit als nieuws. Wie dat niet heeft, leest het als een waarschuwing.
