Twee weken na het Amerikaanse exportbevel staan Anthropics krachtigste AI-modellen nog altijd uit, en er is geen zicht op herstel. Wie Claude diep in zijn processen had verweven, zag de API weigeren; wie vandaag nog op de zwaarste modellen rekent, weet niet of en wanneer ze terugkomen. Het stilzwijgen rond de onderhandelingen is inmiddels zelf het nieuws geworden.
Veertien dagen, nul beweging
Op 12 juni dwong een exportcontrolebevel van de regering-Trump Anthropic om de toegang tot Mythos 5 en Fable 5 te blokkeren voor elke buitenlandse staatsburger, binnen en buiten de VS, inclusief de eigen medewerkers. De enige manier om eraan te voldoen, concludeerde het bedrijf, was de modellen volledig offline halen. Wat begon als een exportbevel dat Claude Fable 5 en Mythos 5 van de ene op de andere dag wereldwijd uitschakelde, is twee weken later een patstelling.
Anthropic wilde deze week meermaals niet reageren op de stand van de gesprekken en liet weten dat er geen nieuws te melden was. Maar dat gebrek aan nieuws is precies het punt: na veertien dagen intensief onderhandelen weet niemand of, laat staan wanneer, de modellen terugkeren. En hoe langer het duurt, hoe groter de schade, niet alleen voor Anthropic, maar voor de hele Amerikaanse AI-sector.
Een andere onderhandelaar, een vastgelopen proces
Aan tafel is intussen wél iets veranderd. Volgens Wired heeft medeoprichter Tom Brown CEO Dario Amodei vervangen in de gesprekken met het Witte Huis over het heropenen van Fable 5, samen met beleidschef Sarah Heck. De regering praat naar verluidt liever niet meer met Amodei zelf. Toch komt het proces nauwelijks vooruit.
Dat het zo muurvast zit, komt deels doordat er geen kader bestaat om exportcontrole op AI-systemen toe te passen. Normaal duurt zo'n traject maanden tot jaren en is het afgerond voordat een product op de markt komt. Het ministerie van Handel testte Fable 5 naar verluidt al vóór de lancering en had toen geen bezwaren; pas toen iemand (vermoedelijk Amazon-topman Andy Jassy) een methode aankaartte om de beveiliging van Fable 5 te omzeilen, werd het hele proces in een paar dagen samengeperst.

De kwetsbaarheid die het bevel uitlokte, heet nu overdreven
De aanleiding voor het bevel staat zwaar onder vuur. Katie Moussouris, oprichter en CEO van Luta Security en lid van een technisch adviescomité van het ministerie van Handel zelf, zegt de enige externe expert te zijn die het onderzoeksrapport achter het bevel daadwerkelijk heeft gelezen. Haar oordeel is scherp: de gedemonstreerde techniek stelt weinig voor. Onderzoekers voerden code met bekende lekken in, vroegen Fable 5 om de code op beveiligingsproblemen te beoordelen (dat weigerde het model) en vervolgens om deze code te repareren, waarna ze via handmatige stappen testscripts bouwden.
Dat had volgens haar nooit een exportcontrole mogen uitlokken. Een AI vragen om bugs te repareren, uit te leggen waarom de fix telt en tests te schrijven die de patch bevestigen, is geen omzeiling van een beveiliging maar het waardevolste wat een model voor verdediging kan doen, aldus Moussouris. Diezelfde capaciteit valt niet uit het model te halen zonder het slechter te maken in het oplossen van bugs, en zit bovendien al in buitenlandse en open-weight modellen die Amerikaanse exportregels niet kunnen raken.
Waarom dit groter is dan Anthropic
Voor Anthropic is de timing ronduit pijnlijk. Het bedrijf gold als een van de weinige AI-makers met een geloofwaardig pad naar winst, mede dankzij de Mythos-modellen, waarvan de invoertokens het dubbele kosten van het lichtere Opus 4.8. Die omzet is hard nodig om de enorme rekenkracht te betalen die Anthropic recent vastlegde, waaronder een deal om SpaceX 15 miljard dollar per jaar te betalen voor datacentercapaciteit, en om het imago op te poetsen richting een geplande beursgang. Met Google en Amazon als grootste aandeelhouders, die allebei op goede voet met Trump proberen te blijven, voelt iedereen de druk.
De schade reikt bovendien verder dan één bedrijf. Washington heeft laten zien bereid te zijn Amerikaanse AI die het te riskant acht op slot te gooien, en OpenAI, Google en Microsoft hebben modellen die in de buurt komen. OpenAI's GPT-5.5 Cyber versloeg Mythos 5 zelfs op bepaalde benchmarks, en de regering vroeg OpenAI al om de release van GPT-5.6 te vertragen en de toegang per klant goed te keuren. Landen beginnen openlijk om niet-Amerikaanse AI te vragen. Een van Amerika's kampioenen wordt door de eigen overheid kreupel gemaakt terwijl het land in een race met China zit, zo noemde cyberbeveiligingsexpert Alex Stamos de situatie tegenover The Verge. En inderdaad: twee weken na het bevel komen zes van de tien populairste modellen op een veelgevolgde ranglijst uit China.
Wat dit voor jou betekent
Reken je nog op de zwaarste Claude-modellen voor een product, een functie of een automatisering, dan is de boodschap nuchter: je hebt op dit moment geen enkele zekerheid over wanneer ze terugkomen. Een Anthropic-klant sleepte de VS er zelfs al voor de rechter, in de eerste rechtszaak tegen het exportbevel. Een frontier-model van een Amerikaanse aanbieder is geen vaste leiding, maar een kraan die een ander kan dichtdraaien, soms van de ene vrijdagavond op de andere.
De les is dezelfde die deze hele zaak blootlegt: bouw modelonafhankelijk. Zorg dat je kunt terugvallen op een ander model, een Europees alternatief of een open-weight systeem dat je zelf host, zodat een politiek besluit in Washington jouw dienstverlening niet platlegt. Wie die fallback nu inricht, verandert een dreigende stilstand in een ongemak van een middag. Wie wacht tot de kraan dichtgaat, ontdekt pas dan hoe afhankelijk hij was.
Veelgestelde vragen
Niet afhankelijk van een kraan
Ik help je software en AI zo opzetten dat een besluit in Washington je dienstverlening niet platlegt: modelonafhankelijk ontworpen, met een Europees of zelf-gehost alternatief klaar. Ik denk mee, ontwerp en bouw het end-to-end, self-hosted waar dat kan.
Dit artikel is geproduceerd samen met het Agent Team. Meer over de redactie.
